28 Απρ 2012

O Faraday, ο Αρχιμήδης και το ενεργειακό

Την εποχή της επανάστασης του 1821 ο έξοχος ερευνητής Michael Faraday ανεκάλυψε το φαινόμενο της ηλεκτρομαγνητικής επαγωγής.

Αν σπρώξουμε ένα μαγνήτη μέσα σε ένα πηνίο, παράγεται ηλεκτρικό ρεύμα. Το ίδιο συμβαίνει όταν βγάζουμε τον μαγνήτη.




Μια απλή αναπαράσταση μπορείτε να δείτε στη διεύθυνση
http://hyperphysics.phy-astr.gsu.edu/hbase/electric/farlaw.html

Από κει και πέρα τα πράγματα είναι απλά.
Βάζοντας τον μαγνήτη πάνω σε μία σημαδούρα, θα μπαίνει και θα βγαίνει συνεχώς από το πηνίο, δίνοντας μία αστείρευτη πηγή ενέργειας που προσφέρεται από τον κυματισμό της θάλασσας.
Το ρεύμα αυτό μπορεί να φορτίσει μπαταρίες ή να θερμάνει ηλεκτρικές αντιστάσεις και να χρησιμοποιηθεί από μικρού μεγέθους ατομική χρήση μέχρι μαζική ηλεκτροπαραγωγή.
Μία από τις εκπληκτικές καινοτομίες των νόμων του Faraday ήταν η εξάρτηση του φαινομένου από την ταχύτητα που κινείται ο μαγνήτης, όταν μπαίνει αλλά και όταν βγαίνει από το πηνίο. Τα μέχρι τότε γνωστά φαινόμενα, βαρυτική έλξη και ηλεκτρική έλξη ή άπωση, εξαρτιόντουσαν μόνο από την απόσταση των μαζών ή των φορτίων. Οι φυσικοί της εποχής του Ampere και του Faraday δυσκολεύτηκαν πολύ να δεχτούν τα καινούργια δεδομένα.
Στο παράδειγμά μας βέβαια, την επαναστατική επινόηση του Faraday βελτιώνει η απλή σκέψη του Αρχιμήδη.


Αν η σημαδούρα ανεβοκατεβάζει τη θέση Σ, το πηνίο τοποθετηθεί στη θέση Π και η απόσταση Υ είναι 10πλάσια του Χ, τότε το πηνίο θα ανεβοκατεβαίνει με 10πλάσια ταχύτητα και θα κάνει το φαινόμενο πολύ πιο έντονο.

Σημ.1 Στις αρχές του 2016 εγκαταστάθηκε στο Ηράκλειο Κρήτης πειραματική μονάδα κυματικής ενέργειας.

Αλλη μία εικόνα από τον πειραματικό σταθμό στη Δανία.


21 Απρ 2012

O Marat και οι σαπουνόφουσκες

Ο Jean-Paul Marat [24 Μαϊου 1743 – 13 Ιουλίου 1793] ήταν ήδη διάσημος επιστήμονας πριν ασχοληθεί με την πολιτική.
Είχε μεταφράσει στα Γαλλικά την Οπτική του Νεύτωνα [1787] και ασχολήθηκε ειδικά με τα χρώματα που εμφανίζονται στις σαπουνόφουσκες.
Το 1788 κυκλοφόρησε την πραγματεία του "Mémoires académiques, ou nouvelles découvertes sur la lumière "
όπου, μεταξύ των άλλων, προσπαθεί να ερευνήσει το θέμα.
Η Γαλλία όμως έχει ξεσηκωθεί, ο Marat είναι ηγετική φυσιογνωμία των επαναστατών, η αποθέωση δεν αργεί.

Στις 9 Ιουλίου του 1793, μια πανέμορφη γυναίκα, η Charlotte Corday, φεύγει από το σπίτι της

παίρνοντας μαζί της ένα αντίγραφο του Πλούταρχου "Βίοι παράλληλοι", πάει στο Παρίσι και νοικιάζει ένα δωμάτιο στο ξενοδοχείο  Hôtel de Providence.


Το μεσημέρι της 13 Ιουλίου πάει στο σπίτι του Marat και ζητάει επίμονα από τη γυναίκα του να τον δει, έχοντας σημαντικά νέα να του πει. Ετσι καταφέρνει να μπει στο δωμάτιο που ο Marat έκανε το μπάνιο του. Κρύβει στα ρούχα της ένα κουζινομάχαιρο με εικοσάποντη κοφτερή λάμα. Τα λένε λίγο, ο Marat της γράφει σε ένα χαρτί τα ονόματα διάφορων αντιδραστικών, η Charlotte παίρνει το χαρτί και μετά τον σφάζει τελείως.

Από τότε η επιστήμη προόδευσε, γράφτηκαν πολλές εργασίες για τα οπτικά φαινόμενα που παρατηρούνται στις σαπουνόφουσκες και σήμερα ξέρουμε πολύ καλά τι συμβαίνει.

8 Μαρ 2012

Χάθηκε (πάλι) ένα δολλάριο

Ο Eric θέλει να αγοράσει ένα τζάκετ που κάνει 97$.
Παίρνει από τον πατέρα του 50$ και άλλα τόσα από τη μητέρα του.
Αγοράζει το τζάκετ, του περισσεύουν 3$, δίνει 1$ στον πατέρα και 1$ στη μητέρα και κρατάει το τελευταίο 1$ για τον εαυτό του.
Τώρα χρωστάει στον πατέρα 49$, στη μητέρα 49$ και έχει 1$.
Ομως
49$ + 49$ +1$ = 99 $

Πού έχασε ο Eric το 1$ ?? 

12 Φεβ 2012

Η ταχύτητα του φωτός και τα λάθη του τυπογραφείου


Ο Δανός αστρονόμος Ole Christensen Rømer (1644,1710) είχε σχηματίσει την ιδέα ότι η ταχύτητα του φωτός είναι μεν πολύ μεγάλη αλλά πεπερασμένη. Για να στηρίξει την άποψή του χρειάζεται κάποιες πειραματικές επαληθεύσεις. Οι αποστάσεις πάνω στη γη είναι πολύ μικρές και έτσι σχεδιάζει ένα πείραμα στα μεγέθη του ηλιακού συστήματος.


Ο δορυφόρος του πλανήτη Δία Ιώ κάνει μία πλήρη περιφορά σε 42.5 ώρες, όταν η γη βρίσκεται στη θέση L. Τρεις μήνες αργότερα, η γη είναι στη θέση K και το φως πρέπει να διανύσει επί πλέον την απόσταση LK, άρα να καθυστερήσει περίπου 10 λεπτά.



Από το μόνο τετράδιο που διασώθηκε στη μεγάλη πυρκαγιά της Κοπενχάγης του 1728 βλέπουμε τις καταγραφές του Rømer επί 10 χρόνια, που οδηγούν σε μια σεμνή ανακοίνωση στο Journal des Sçavans: 233–36, 1676, που μεταφράστηκε αργότερα στο Philosophical Transactions of the Royal Society of London 12: 893–94, 1677


Εδώ έχουμε μια εξαιρετική παρέμβαση του «δαίμονα του τυπογραφείου». Ο στοιχειοθέτης δεν έχει κεφαλαίο U για τη λέξη TOUCHANT, βάζει V, ότι πιο κοντινό και έτσι προκύπτει η ανύπαρκτη λέξη TOVCHANT. Το αστείο είναι ότι οι σύγχρονες μηχανές αναζήτησης κάνουν κείμενο την εικόνα και έτσι περνάει στη σημερινή βιβλιογραφία το TOVCHANT και δεν θα διορθωθεί ποτέ !!




Ο ανώνυμος χαράκτης του 1735 απέδωσε εξαιρετικά το εργαστήριο του Rømer, ετοιμάζοντας χαλκογραφίες για ένα βιβλίο που ο Rømer δεν εξέδωσε ποτέ.


Παρά τις εντονώτατες επικρίσεις και αντιθέσεις, ο Rømer κατάφερε να γυρίσει το κλειδί της εξέλιξης, θεμελιώνοντας το πεπερασμένο και μετρήσιμο της ταχύτητας του φωτός και να ανοίξει το δρόμο για τη θεωρία της σχετικότητας 200+ χρόνια πριν.

3 Ιαν 2012

Ποιός πήγαινε στον St. Ives ??


St Ives, λάδι σε καμβά του Eric Ward

Ενα αγγλικό τραγουδάκι-αίνιγμα του 17ου αιώνα έλεγε












As I was going to St Ives
I met a man with seven wives
Every wife had seven sacks
Every sack had seven cats
Every cat had seven kits
Kits, cats, sacks, wives
How many were going to St Ives?

Καθώς πήγαινα στον αγιο Αϊβς
συνάντησα έναν ανδρα με εφτά γυναίκες
κάθε γυναίκα είχε εφτά σακκιά
κάθε σακκί είχε εφτά γάτες
κάθε γάτα είχε εφτά γατάκια.
Γυναίκες, σακκιά, γάτες, γατάκια
πόσοι πήγαιναν τελικά στον αγιο Αϊβς ?





Ο Bruce Willis και ο Samuel L. Jackson προσπαθούν να λύσουν τον γρίφο σε 20''
Το πρόβλημα βέβαια είναι πολύ παλιό.
Η αρχαιότερη αναφορά του είναι στον πάπυρο του Rhind (πρόβλημα 79) από το 1650πΧ
 Λύσεις υπάρχουνε πολλές, ανάλογα πώς θα εκλάβει κανείς το διφορούμενο κείμενο.

http://en.wikipedia.org/wiki/As_I_was_going_to_St_Ives

Το περιοδικό MAD έχει χρησιμοποιήσει δύο εκδοχές
As I was going to St Ives
I met a man with seven wives
Of course, the seven wives weren't his
But here in France, that's how it is
και
As I was going to St Ives
I met a man with seven wives
I know this sounds absurd and loony
But that poor man was Mickey Rooney!
Αυτό που δεν υπάρχει στις προτεινόμενες λύσεις είναι το ποιός ήταν ο άνδρας με τις εφτά γυναίκες.


Ηταν ο σουλτάνος Murad ο 2ος [1404-1451] και οι γυναίκες του ήταν οι

  1. Alima Khanum,
  2. Η κόρη του Damad Karaja Pasha
  3. Yeni Hatun,
  4. Valide Sultan Hüma Hatun,
  5. Tacünnisa Hatice Halime Hatun

    [Mara Branković, μονή Εσφιγμένου, 1429]
6. Mara Hatun (Mara Branković)
7. Halima Hatun,
Το θέμα είναι πιο περίπλοκο απ' ότι φαίνεται.
Η Mara Brankovic ήταν κόρη του ηγεμόνα της Σερβίας Đurađ Branković, μεγάλου δωρητή της μονής Εσφιγμένου και μπήκε στο χαρέμι του Μουράτ, κάνοντας πιο στενή τη σχέση των δύο ισχυρών της εποχής. Ο Μουράτ δεν πρόλαβε, πέθανε το 1451. Την μακρά προεργασία ολοκλήρωσε ο γιός του Mehmed II, ο οποίος κατέλαβε την Κωνσταντινούπολη σε ηλικία 21 ετών.
H Mara δεν έκανε παιδιά, ο Mehmed II ήταν γιος της Valide Sultan Hüma Hatun .

Δυστυχώς για τα υπόλοιπα, σακκιά, γάτες και γατιά οι πληροφορίες είναι ασαφείς, η έρευνα όμως συνεχίζεται...

25 Δεκ 2011

Η Ανθή και το ξύλινο πρόβατο












[Το παραμύθι Η ΑΝΘΗ ΚΑΙ ΤΟ ΞΥΛΙΝΟ ΠΡΟΒΑΤΟ γράφτηκε τον χειμώνα του 1979-80 στο 298ΤΕ στη Χώρα της Σάμου, με μια παλιά γραφομηχανή του Στρατού και χαρτί πολυγράφου. Τα σχέδια έγιναν με κάποιο στένσιλ που είχε ξεχαστεί στο συρτάρι.]

20 Δεκ 2011

Το καλούπι

Αγοράσαμε ένα σταχτί σταχτοδοχείο.
Στο βυθό του ποζάρουν τα Ιωάννινα.
Θαμπά, αν και με εξάρσεις τινάς λαμπρότητος.